گناوه یکی از شهرهای دیدنی استان بوشهر است. این بندر به واسطه واقع شدن در امتداد دریای خلیج فارس و برخورداری از جاذبههای دیدنی و طبیعی به یکی از معروفترین اماکن گردشگری تبدیل شده است. گناوه از نظر سوغاتی و صنایع دستی نیز با دست پر به استقبال گردشگران و مسافران میرود. سوغاتیها و صنایع دستی این شهر زبان زد عام و خاص هستند از رطب و خرما که محصول شیرین نخلهای این بندر هستند گرفته تا صنایع دستی از جمله قالی، گلیم و حصیر از سوغاتیهای این شهر محسوب میشوند؛ بنابراین اگر میخواهید در هنگام سفرتان به بندر گناوه رسم سوغاتی را به جا آورده و برای خود یا عزیزانتان ارمغانی تهیه کنید با ما در این مقاله از مجله گردشگری اتاقک همراه باشید تا به طور کامل شما را با صنایع دستی و سوغات گناوه آشنایی کنیم.
برای آشنایی بیشتر مقاله بندر گناوه کجاست؟ را مطالعه کنید.
درباره بندر گناوه
بندر گناوه یکی از شهرهای شمالی استان بوشهر است که در ۱۶۰ کیلومتری شمال غربی این استان واقع شده است. این شهر در امتداد دریای خلیج فارس ما بین بندر دیلم و بندر بوشهر قرار گرفته و از شرق به شهرستان دشتستان، از غرب به خلیج فارس، از جنوب به بوشهر و از شمال غربی و شمال شرقی به ترتیب به شهرستان دیلم و استان فارس منتهی میشود. بندر گناوه دارای تاریخی ۱۵۰۰ ساله بوده و قدمت آن به دوره ایلامی میرسد. این بندر با توجه به موقعیت جغرافیایی خود که از یکسو به تپههای شنی و ماسهای پوشیده از گیاهان و از سوی دیگر به نواحی ساحلی و آبهای نیلگون خلیج فارس منتهی میشود، دارای جاهای دیدنی و جاذبههای گردشگری بینظیری است. میزان بارندگی در این شهر مناسب است و آبوهوای آن نیز گرم و مرطوب بوده و در تابستانها به اوج خود میرسد.
معرفی معروفترین سوغات و صنایع دستی بندر گناوه
در هنگام سفر به بندر گناوه در کنار تماشای آبهای نیلگون خلیج فارس و جاذبههای گردشگری و طبیعت منحصر به فرد، با انواع مختلفی از سوغاتیها و صنایع دستی روبهرو خواهید شد. سوغاتیهای متنوع و جذابی که قطعاً انتخاب کردن از میان آنها برایتان دشوار خواهد بود.
سوغاتیهای بندر گناوه؛ خوراکیها
یکی از معروفترین سوغاتیهای گناوه، رطب و خرما است. خرماهای این شهر بسیار خوشمزه و لذیذ و در عین حال محبوب بوده و همگی حاصل نخلهای گستردهای هستند که در جایجای بندر گناوه قرار گرفتهاند. علاوه بر خرما، شیرینی مسقطی و نان محلی بلبلی را نیز میتوان از دیگر سوغاتیهای گناوه برشمرد. با توجه به اینکه ماهیگیری از شغلهای اصلی اهالی بندر گناوه است، بنابراین مرغوبترین ماهیها و میگوها در این منطقه صید میشود. ماهی شور دریای خلیج فارس و ماهی خشک نیز از خوشمزهترین خوراکیهای این شهر به حساب میآیند.
خرما
یکی از سوغاتیهای محبوب و خوشمزه بندر گناوه، خرمای درجه یک آن است. بندر گناوه با توجه به آبوهوای گرم و مناسبی که دارد دارای نخلستانهای گستردهای است؛ و سالانه خرمای شیرین و زیادی از این شهر تولید و روانه بازار میشود.
شیرینی مسقطی
حلوا یا شیرینی مسقطی از شیرینیهای زعفرانی لذیذ و سنتی ایران است. این شیرینی که از شیرینیهای اصیل و سوغاتیهای خوشمزه بندر گناوه به شمار میرود دارای بافتی نرم بوده و حالت ژلهای دارد. مسقطی از آب، گلاب، نشاسته و شکر تهیه میشود و با خلال بادام، پسته و گل محمدی تزیینشده و در میهمانیها و دور همیها به ویژه در شبهای یلدا برای پذیرایی استفاده میشود.
نان محلی بلبلی
نان محلی بلبلی یا به زبان محلیها، بل بل جیکه نوعی نان خوشمزه بومی است که در بیشتر شهرهای بوشهر ازجمله در گناوه طبخ میشود. جیکه گیاهی است که دارای چند برگ بلند و باریک بوده و ساقه ندارد. این گیاه در بیشتر مزارع گندم و زمینهای بیابانی یافت میشود و بوی خاصی دارد و باعث خوش طعم و خوشمزه شدن غذاها به ویژه نان محلی میشود.
ماهی و میگوی تازه
ماهی و میگوی تازه از اولین سوغاتیهایی هستند که در سفر به بندر گناوه نمیتوان از کنارشان گذشت. نزدیکی این شهر به خلیج فارس باعث شده بازار ماهی همیشه پررونق باشد و صیادان هر روز صید تازهای را به دست مردم برسانند. انواع ماهیهای محبوب مثل هامور، شیرماهی، حلوا سفید و سنگسر در این بازار عرضه میشوند و هرکدام طعمی خاص و دلنشین دارند که سفر به جنوب را به یادماندنیتر میکند.
میگوهای تازه گناوه هم چیزی فراتر از یک سوغات سادهاند. بستهبندیشده و آماده برای بردن به خانه، آنها حس و حال واقعی زندگی ساحلی را منتقل میکنند. وقتی خانواده یا دوستانتان طعم این میگوهای تازه را بچشند، انگار گوشهای از خلیج فارس را با خودشان شریک شدهاند. خریدشان تجربهای است که هم خاطره میسازد و هم طعم سفر را زنده نگه میدارد.
ادویههای جنوبی
ادویههای جنوبی یکی از جذابترین سوغاتیهای بندر گناوهاند که طعم و عطرشان بهخوبی فرهنگ غذایی جنوب ایران را بازتاب میدهد. در بازارهای محلی این شهر میتوانید ادویههایی مانند کاری، زردچوبه، فلفل قرمز و ادویه مخصوص ماهی را پیدا کنید؛ ترکیبی که هر آشپزی را به یاد غذاهای دریایی و خوراکهای تند و خوشطعم جنوب میاندازد.
این ادویهها نه فقط برای غذا، بلکه بهعنوان یادگاری خوشعطر از سفر به گناوه نیز محبوبیت زیادی دارند. خرید ادویههای گناوه مثل بردن قطعهای از این شهر به خانه است. بسیاری از گردشگران هنگام بازگشت، بستههایی از این ادویهها را برای خانواده و دوستانشان تهیه میکنند تا طعم اصیل جنوب را با خود به خانه ببرند.
صنایع دستی بندر گناوه
بعد از آشنا شدن با سوغات خوراکی گناوه میتوان به سراغ صنایع دستی این بندر رفت. صنایع دستی بندر گناوه بسیار متنوع هستند و همگی توسط دستان هنرمند مردمان این شهر ساخته میشوند. بیشتر این صنایع دستی به دلیل موقعیت جغرافیایی گناوه و قرارگیری آن در امتداد دریای خلیج فارس، منحصر به صنایع دستی ساحلی هستند. برخی از صنایع دستی بندر گناوه:
حصیربافی
یکی از جذابترین صنایع دستی و سوغات بندر گناوه که میتوانید با خود به یادگار بیاورید، محصولات حصیری است. صنایعدستی حصیربافی در طرحها و انواع مختلف در بیشتر مناطق ایران وجود دارند. بندر گناوه نیز ازجمله شهرهای سرآمد در این صنعت است. محصولات حصیری این شهر که از الیاف گیاهان به ویژه درخت خرما ساخته میشوند، بسیار متنوع و منحصربهفرد هستند. جارو، انواع سبدها و زنبیلها را میتوانید به عنوان سوغات از بازارهای گناوه به ویژه بازارهای ته لنجی این شهر خریداری کرده و برای خودتان یادگاری از این شهر زیبا داشته باشید.
قالی بافی و گلیم بافی
صنعت قالی بافی و گلیم بافی از دیرباز در بین مردمان این شهر رایج است. گلیمهای بافته شده در این شهر بسیار متنوع و خوشرنگ بوده و طرح و نقش به کار رفته در بافت آنها برگرفته از طرحهای محلی و قدیمی است. قالی و گلیمهای گناوه از پشم مرغوب بافته میشوند و از ارزش بالایی برخوردار هستند و به عنوان سوغات و هدیه نفیس بسیار مورد توجه گردشگران و مسافران هستند.
عبا بافی
عبا بافی یکی از منسوجات دستی معروفی است که از پشم گوسفند یا شتر ساخته میشود. این صنایع دستی قدمتی دیرینه دارد و بیش از ۵۰۰ سال است که در ایران بهویژه استان بوشهر رایج است. بندر گناوه نیز یکی از قدیمیترین شهرهای بوشهر است که هنر عبا بافی یکی از صنایع دستی زیبا و محبوب این شهر محسوب میشود. عباهای بافته شده در گناوه در طرحها و رنگهای مختلف و توسط مردمان هنرمند با دقت و ظرافت تمام تولید میشوند که نشان دهنده هنر اصیل ایرانی هستند.
گبه بافی
گبه بافی یکی از برجستهترین صنایع دستی بندر گناوه است. گبه یا گلیم خرسک زیرانداز یا فرشی از جنس قالی است که به وسیله دست بافته میشود اما نسبت به قالی اندازه کوچکتری دارد. گبهها در اوایل بدون طرح و نقش و به صورت ساده تهیه میشدند اما امروزه بافندگان با الهام از اطراف و طبیعت یا با استفاده از طرحهای ذهنی گبههایی در طرحهای مختلف میبافند. حتماً در سفرتان به بندر گناوه از گبه که زیباترین صنایع دستی این شهر است به عنوان یادگاری و سوغات تهیه کنید.
قایق سازی یا لنج سازی
لنج سازی یا قایق سازی یکی از مهمترین و قدیمیترین صنایع دستی شهرهای ساحلی ایران محسوب میشود. در بندر گناوه نیز به دلیل قرار گفتن این بندر در امتداد آبهای خلیج فارس و اهمیت دریا برای اهالی این شهر و همچنین نیاز مبرم آنها به قایق و لنج برای گذراندن امور زندگی، قایق سازی به یکی از صنایع محلی مردم این منطقه تبدیل شده است. این صنعت قدمت دیرینه دارد و سابقه آن به دوره افشاریه میرسد. در گذشته لنج سازی به وسیله دست و با استفاده از ابزارهای دستی ساخته میشدند اما با پیشرفت تکنولوژی این صنعت نیز دچار تغییر و تحول شده و امروزه قایقهایی در اندازه بزرگتر با استفاده از ابزارها و ماشین آلات برقی در مدت زمان کمتر ساخته میشوند.
سفالگری
صنعت سفالگری یکی از مهمترین منسوجات دستی بشر است که از دیرباز در میان مردم رایج بوده است. بندر گناوه نیز از قدیمیترین بنادر فعال است که در زمینه سفالگری قدمت بالایی دارد. در این هنر زیبا سفالگر اشیای سفالی مختلفی را با استفاده از خاک رس در طرحها و اندازههای مختلف و با هنرمندی و ظرافت تمام درست میکند. قلیان سفالی، کوزه و مشک آب از جمله صنایع دستی منحصر به فردی هستند که در بازارهای گناوه به چشم میخورند. اگر قصد خرید سوغاتی را دارید ظروف سفالی گناوه که همگی به وسیله دست ساخته میشوند بهترین گزینه برای هدیه دادن به شمار میروند.
گیوه
گیوه یکی از زیباترین و برجستهترین منسوجات دستی بندر گناوه محسوب میشود. این صنایع دستی نوعی پاپوش تابستانی سبک و بادوام است که از آن برای پیادهروی استفاده میشود. قسمت رویه گیوه از نخ پنبه، نخ ابریشم و یا نخ قالی ساخته میشود و برای قسمت زیره نیز معمولاً از چرم، پلاستیک یا پارچه استفاده میکنند. گیوه قدمت طولانی دارد و به علت سبک بودن از دیرباز توسط اهالی مناطق مختلف ایران مورد استفاده قرار میگیرد.
صنایع دستی دریایی
صنایع دستی دریایی بندر گناوه جلوهای از هنر و خلاقیت هنرمندان این شهر است که با الهام از دریا شکل گرفته است. نزدیکی به ساحل و دسترسی به صدفها و گوشماهیهای رنگارنگ، فرصتی فراهم کرده تا وسایل تزئینی چشمنوازی مانند قاب عکس، آینه و دکوریهای ظریف ساخته شوند؛ آثاری که زیبایی طبیعی دریا را به خانهها میآورند. این صنایع دستی نهتنها یادگاری خاص از سفر به گناوه محسوب میشوند، بلکه بهعنوان سوغاتی متفاوت و ارزشمند میان گردشگران محبوبیت زیادی دارند. هر قطعه با ظرافت دست هنرمندان محلی ساخته شده و بازتابی از فرهنگ دریایی جنوب ایران است؛ فرهنگی که در هر صدف و گوشماهی، داستانی از زندگی کنار دریا روایت میشود.
گرگور
گرگور یکی از صنایع دستی شاخص بندر گناوه و دیگر شهرهای ساحلی جنوب ایران است که ریشه در زندگی دریایی مردم این منطقه دارد. این وسیله در اصل قفسی گنبدیشکل است که برای صید آبزیان به کار میرود و با طراحی خاص خود مانند یک تله عمل میکند؛ ماهیها پس از ورود به آن دیگر راهی برای خروج ندارند. امروزه گرگورها بیشتر با سیمهای فلزی گالوانیزه ساخته میشوند و برای صید انواع ماهی، سختپوستان و نرمتنان کاربرد دارند. در گویش محلی هرمزگان به این ابزار «کلگر» گفته میشود و صیادان با استفاده از طعمههای طبیعی، ماهیها را به داخل آن جذب میکنند.
در گذشته ساخت گرگور با ترکههای درخت خرما و چوب گز انجام میشد و این نمونههای چوبی تنها توانایی صید ماهیان بزرگ را داشتند. هرچند دوامشان محدود بود و پس از چند ماه استفاده پوسیده میشدند، اما همچنان بخشی از فرهنگ و هنر دریانوردی جنوب محسوب میشدند. امروز گرگوربافی بهعنوان یک هنر سنتی و کاربردی در بندر گناوه شناخته میشود؛ هنری که نشاندهنده پیوند دیرینه مردم با دریا و مهارت دست صیادان محلی است و همچنان جایگاه ویژهای در زندگی ساحلی دارد.
سخن آخر
بندر گناوه به دلیل قرار گرفتن در کرانه دریای خلیج فارس به یکی از قطبهای گردشگری در ایران تبدیل شده است. این شهر دارای جاهای طبیعی و گردشگری فراوانی است که در جایجای این شهر جلوه گری میکنند. علاوه بر این جاذبهها، سوغاتیهای بندر گناوه نیز زبان زد عام و خاص هستند. انواع مختلفی از سوغاتیهای این شهر از خرمای شیرین گرفته تا صنایع دستی مختلف که به دست مردمان این منطقه ساخته میشوند را میتوانید بسته به سلیقه خودتان از بازارهای شهر گناوه خریداری کرده و نمادی از این بندر به یادگار داشته باشید
اگر قصد دارید یک سفر خاطرهانگیز و متفاوتی را تجربه کنید. حتماً رفتن به بندر گناه را در لیست سفرتان قرار دهید. سفر به بندر گناوه سفر به طبیعتی زیبا و منحصر به فرد است. در این شهر زیبا که تلفیقی از دریا و جنگل است اقامتگاهها، هتلها و سوئیتهایی مختلفی نیز برای مسافران فراهم شده تا اقامت آنها نیز مانند هر تجربهای دیگر در این سفر متفاوت و منحصر به فرد باشد. برای انتخاب هر یک از این اقامتگاهها هم کافی است به سایت اتاقک مراجعه و محل مورد نظرتان را رزرو کرده و سفر خود را با خیال راحت و آسوده آغاز کنید.
سوالات متداول درباره سوغات و صنایع دستی بندر گناوه
بندر گناوه کجاست؟
بندر گناوه مرکز شهرستان گناوه است و در کرانه خلیج فارس و حدودا ۱۶۰ کیلومتری شمال غربی بوشهر واقع است.
معروفترین صنایع دستی گناوه کداماند؟
حصیربافی، صنایع دستی دریایی، قالی و گلیم، عبافی، سفالگری و حصیربافی از معروفترین صنایع دستی بندر گناوه هستند.
پرطرفدارترین سوغاتیهای خوراکی گناوه کداماند؟
از سوغاتیهای خوراکی گناوه میتوان به ماهی و میگو، ادویههای جنوبی، خرما، مسقطی و شیرینیهای محلی اشاره کرد.
یک دیدگاه
مطلب عالی بود ولی نظر به اینکه بخشی از کارم تدریس نوشتنه توصیه میکنم اون توضیحی که راجع به خودت دادی رو یک بار دیگه بنویس. خودمونی بودنش خوبه ولی جمله بندی میتونه بهتر باشه.