آبشار کلوگان با ۴۰ متر ارتفاع در دهستان رودبار قصران (۵۵ کیلومتری تهران)، یکی از بلندترین آبشارهای شمیرانات است که با ۱.۵ ساعت پیمایش رودخانهای از روستای کلوگان در جاده فشم در دسترس قرار میگیرد. این آبشار پلکانی با حوضچهای طبیعی، مقصدی ایدئال برای آبتنی در تابستان و طبیعتگردی در بهار است، اما در روزهای تعطیل محدودیت ورود خودرو به روستا وجود دارد. برای اطلاع از آدرس دقیق، تجهیزات لازم برای عبور از رودخانه و مسیر پیادهروی تا امامه، در ادامه همراه ما باشید.
آبشار کلوگان کجاست؟
آبشار کلوگان در دهستان رودبار قصران از توابع شهرستان شمیرانات استان تهران قرار دارد. این آبشار با ارتفاع ۴۰ متر از نوع پلکانی است و در پای آن حوضچهای طبیعی برای تجمع آب وجود دارد. کلوگان در ارتفاع ۲۰۵۰ متری از سطح دریا واقع شده و فاصله آن تا مرکز شهر تهران حدود ۵۵ کیلومتر است. این جاذبه طبیعی به نامهای دیگری مانند «گلوگان» یا «کلیگان» نیز میان افراد محلی شهرت دارد. مسیر دسترسی پیاده به آبشار از روستای کلوگان آغاز میشود و با یک و نیم ساعت پیمایش در کنار رودخانه به حوضچه اصلی آبشار میرسد.
آدرس آبشار کلوگان
استان تهران، شهرستان شمیرانات، بخش رودبار قصران، منطقه حفاظت شده ورجین
آب و هوای کلوگان
کلوگان بهدلیل قرارگیری در ارتفاع ۲۰۵۰ متری دامنههای جنوبی البرز، دارای اقلیم کوهستانی است. طبق دادههای سایت هواشناسی کشور و وضعیت جوی منطقه شمیرانات، شرایط آبوهوایی این منطقه در فصول مختلف سال به شرح زیر است:
| فصل | دمای تقریبی (سانتیگراد) | وضعیت آبشار و دشت | پوشش و تجهیزات پیشنهادی |
|---|---|---|---|
| بهار | ۱۰ تا ۲۲ درجه | پرآبترین حالت آبشار، جریان شدید حوضچه و سرسبزی دشت | لباس لایهای، بادگیر و کفش ضدآب پیادهروی |
| تابستان | ۱۸ تا ۲۸ درجه | کاهش حجم آب، شرایط مناسب حوضچه برای آبتنی | لباس خنک، کلاه آفتابگیر، صندل آبنوردی و کرم ضدآفتاب |
| پاییز | ۵ تا ۱۵ درجه | کمآبترین حالت آبشار، کاهش دمای آب و محیط | لباس گرم، کاپشن سبک و کفش مناسب کوهپیمایی |
| زمستان | ۵- تا ۷ درجه | یخزدگی آبشار و تشکیل قندیلهای یخی، پوشش برف در مسیر | پوشاک زمستانه کامل، گت، یخشکن و تجهیزات فنی ایمنی |
بهدلیل شرایط ناهموار منطقه و قرارگیری در ارتفاع ۲۰۵۰ متری، دمای هوا در طول روز نوسان مشخصی دارد؛ ساعات اولیه صبح و عصرها هوا خنک تا سرد است، اما در ساعات میان روز، تابش آفتاب دمای محیط را گرمتر میکند.
چگونه به آبشار کلوگان برویم؟
برای رسیدن به این آبشار دو روش در دسترس شماست که در ادامه هر یک را بررسی خواهیم کرد:
دسترسی با خودروی شخصی
برای حرکت از تهران با خودروی شخصی، ابتدا وارد بزرگراه شهید بابایی شوید و مسیر را بهسمت شرق تا میدان لشکرک ادامه دهید. از میدان لشکرک وارد جاده فشم شوید. در کیلومتر ۷ جاده فشم، تابلوی ورودی روستای کلوگان در سمت راست جاده دیده میشود. فاصله آبشار کلوگان تا تهران ۵۵ کیلومتر است که طی کردن آن حدود ۱ ساعت زمان میبرد؛ همچنین فاصله این منطقه تا لواسان ۲۶ کیلومتر (حدود ۴۰ دقیقه) است.
توجه داشته باشید در روزهای آخر هفته و تعطیلات، ورود خودروهای افراد غیرساکن به داخل روستای کلوگان ممنوع است. در این شرایط باید خودروی خود را در حاشیه جاده فشم، حدود ۵۰۰ متر قبل از ورودی روستا پارک و بقیه مسیر را پیاده طی کنید. از آنجا که در این شرایط زیاد خسته میشوید، پیشنهاد میکنیم نگاهی به لیست بهترین رستورانهای لواسان بیندازید و پس از یک پیمایش سنگین، برای صرف غذا راهی یکی از رستورانهای لواسان شوید.
دسترسی پیاده و حملونقل عمومی
اگر قصد استفاده از حملونقل عمومی را دارید، میتوانید از میدان تجریش (ابتدای خیابان باهنر) سوار ونها یا تاکسیهای مسیر فشم شوید و در کیلومتر ۷ جاده فشم، سر ورودی روستای کلوگان پیاده شوید. البته پیشنهاد میکنیم با خواندن درباره فشم، بیشتر درباره این طبیعت بکر در همسایگی تهران بخوانید.
شروع مسیر پیادهروی از ورودی روستا تا مسجد کلوگان حدود ۵۰۰ متر است. نقطه مبدأ پیمایش اصلی، مسجد روستا در کنار رودخانه است. از کنار مسجد، مسیر پیادهروی ۱.۵ ساعته در امتداد جریان رودخانه آغاز میشود. در طول راه، عبور از عرض رودخانه در برخی نقاط اجتنابناپذیر است. همچنین در طول این مسیر و در اواسط راه پیمایش (حدود کیلومتر ۲ بعد از مسجد در سمت راست مسیر)، چشمه آب آشامیدنی معروف به «چشمه پدر» قرار دارد که محل مناسبی برای برداشتن آب گوارا و تازه است.
اگر از شهرهای اطراف برای بازدید از آبشار گلوکان راهی فشم شدهاید، یادتان باشد در روزهای تعطیل مسیر برگشت از آبشار به سمت تهران خیلی شلوغ است و چندین ساعت را باید در ترافیک سپری کنید. بههمین دلیل بهتر است برای یک شب هم که شده، اقدام به اجاره ویلا در فشم کنید و صبح زود به سمت تهران حرکت نمایید.
قبل از حرکت بخوانید
مسیر منتهی به آبشار کلوگان در برخی نقاط لغزنده است. اگر در فصل پاییز یا زمستان قصد سفر دارید، حتماً کفش مناسب کوهنوردی با آجِ قوی بپوشید.
بهترین زمان بازدید از آبشار کلوگان
شما میتوانید در فصول مختلف سال از این آبشار بازدید کنید. البته شرایط هر فصل متفاوت است و باید برای آن آماده باشید.
- بهار: اردیبهشتماه بهترین زمان برای بازدید از کلوگان است. در این فصل، حجم آب حاصل از ذوب برف ارتفاعات البرز به بیشترین حد خود میرسد و آبشار پرآبترین حالت سال را تجربه میکند. همچنین شکوفههای گیلاس و آلبالو در باغهای طول مسیر، جلوه خاصی به منطقه میدهند.
- تابستان: در تیرماه جریان آب نسبت به بهار کاهش مییابد، اما دمای مطبوع کوهستان و به بار نشستن درختان میوه، شرایط مناسبی فراهم میکند. این فصل بهترین زمان برای آبتنی و شنا در حوضچه پای آبشار است؛
- پاییز: در فصل پاییز، آبشار در کمآبترین حالت خود قرار دارد. بااینحال، کاهش دمای محیط و خلوتی مسیر برای علاقهمندان به پیمایشهای آرام کوهپایهای مناسب است؛
- زمستان: با افت دمای منطقه به زیر صفر درجه، بخشهایی از آبشار دچار یخزدگی و قندیلهای یخی بزرگی تشکیل میشوند. بازدید در این فصل بهدلیل لغزندگی مسیر و شدت برودت هوا نیازمند تجهیزات زمستانه است.
مسیر پیادهروی کلوگان – از روستا تا آبشار و ادامه به امامه
پیمایش مسیر کلوگان بهسمت آبشار، شامل ۳ مرحله مشخص است:
- از ورودی روستا تا مسجد: این بخش مسیری آسفالته به طول ۵۰۰ متر است که از میان کوچههای روستا عبور میکند و حدود ۱۰ دقیقه زمان میبرد؛
- از مسجد تا دشت کلوگان: از کنار مسجد روستا، وارد مسیر خاکی در امتداد رودخانه شوید. این مرحله حدود ۴۵ دقیقه طول میکشد و نیاز به چندبار عبور از عرض رودخانه دارد؛
- از دشت کلوگان تا پای آبشار: پیمایش این بخش حدود ۳۵ دقیقه زمان میبرد تا پس از عبور از دهانه دره به محوطه باز پای آبشار ۴۰ متری برسید.
علاقهمندان به پیمایشهای طولانیتر میتوانند مسیر را از آبشار بهسمت روستای امامه ادامه دهند. این مسیر مالرو در امتداد رودخانه حدود ۲ ساعت زمان میبرد و بهخاطر افزایش شیب بهسمت امامه، نیازمند آمادگی جسمانی مناسب است.
فعالیتهایی که میتوانید در آبشار کلوگان انجام دهید
در این طبیعتگردی دلپذیر، فعالیتهای مختلفی را میتوانید انجام دهید که هریک جذابیتهای خاص خود را دارند.
پیادهروی و پیمایش رودخانهای
مسیر یک و نیم ساعته از مسجد کلوگان تا پای آبشار، فرصتی مناسب برای پیمایش سبک در امتداد جریان رودخانه و عبور از پاکوبهای سرسبز منطقه است.
آبتنی و شنا در حوضچه
حوضچه طبیعی پای آبشار ۴۰ متری، در ماههای گرم سال (خرداد تا مرداد) عمق و شرایط مناسبی برای شنا و خنک شدن در آب کوهستان دارد.
کوهنوردی در ارتفاعات اطراف
منطقه کلوگان نقطه شروع صعود به قلههای البرز مرکزی است. مهمترین قلههای این منطقه به شرح زیر است:
- قله مهرچال: ارتفاع ۳۹۱۲ متر، دومین قله مرتفع منطقه با صعودی سنگین؛
- قله کلوگان: ارتفاع ۲۹۴۰ متر، قله مشرف به روستا و مسیر آبشار؛
- قله آتشکوه: ارتفاع ۳۷۵۰ متر، از قلل سرسخت البرز مرکزی؛
- قله همهن: ارتفاع ۳۶۰۰ متر، واقع در شمال روستای امامه؛
- قله ساکا: ارتفاع ۳۳۱۵ متر، از قلل همجوار و خطالرأس آتشکوه.
کمپینگ در دشت کلوگان
دشت کلوگان در مسیر رسیدن به آبشار، فضای باز و مسطحی دارد که محلی مناسب برای برپایی چادر و کمپینگ یکروزه یا شبانه است. آسمان شب دشت کلوگان بینهایت پرستاره و بکر است، اما حتی اوایل تابستان هم دمای نزدیک صبح ممکن است غافلگیرتان کند. پس حتماً کیسهخواب مناسب و زیرانداز عایق همراه داشته باشید تا سرمای اول صبح لذت کمپ را برایتان کم نکند.
برای ادامه سفر
عکاسی از طبیعت
ترکیب آبشار پلکانی ۴۰ متری، دیوارههای صخرهای، حوضچه پای آبشار و باغهای میوه طول مسیر، سوژههای متنوعی برای عکاسی طبیعت فراهم میکند.
جاهای دیدنی اطراف آبشار کلوگان
منطقه دهستان رودبار قصران و شهرستان شمیرانات، مقصدی فوقالعاده برای طبیعتگردان است. علاوهبر کلوگان، اگر قصد دارید برنامهای چندروزه برای پیمایش آبشارهای لالون یا سنگان داشته باشید، بررسی لیست کامل آبشارهای اطراف تهران، گزینههای جذاب دیگری را پیش رویتان میگذارد.
علاوهبراین، شمال استان تهران بهدلیل موقعیت کوهستانی خود مملو از جاذبههای طبیعی متنوع است و شناخت جاهای دیدنی تهران به شما کمک میکند برنامهریزی دقیقتری برای آخر هفتههای خود داشته باشید. در ادامه جاذبههای دیدنی اطراف آبشار را معرفی میکنیم.
بعد از کلوگان کجا برویم؟
اگر عاشق تاریخ و طبیعتِ آرام هستید، به روستای امامه سر بزنید و از قلعه مازیار دیدن کنید.
اگر کوهنوردی و طبیعت بکر را ترجیح میدهید و به دنبال مسیرهای طولانیتر و باغهای سرسبزتر هستید، روستای آهار بهشتِ طبیعتگردان است.
اگر عاشق هیجان هستید و از آب و هوای کوهستانی و فضای لوکسِ پیستهای اسکی لذت میبرید، شمشک را انتخاب کنید.
روستای امامه
روستای امامه در فاصله ۴ کیلومتری (حدود ۸ دقیقه رانندگی) از آبشار کلوگان قرار دارد. این روستا در ارتفاعی بالاتر از کلوگان واقع شده و دارای بافت سنتی، رودخانه زلال و باغهای وسیع سیب و گیلاس است. همچنین مسیر پیادهروی ۲ ساعته از قله کلوگان بهسمت امامه، یکی از مسیرهای پرطرفدار میان کوهنوردان است. در روستای امامه بیشتر میتوانید با جاذبههای دیدنی و محل دقیق این منطقه آشنا شوید.
روستای آهار
روستای آهار بهعنوان بزرگترین روستای دهستان رودبار قصران، در فاصله ۱۹ کیلومتری (حدود ۳۲ دقیقه رانندگی) از آبشار کلوگان قرار گرفته است. این روستا در محل پیوند دو رودخانه شکرآب و پیشکنک واقع شده و بهخاطر قرارگیری در میان کوهستانهای البرز، نقطهای محبوب برای شروع صعودهای کوهنوردی بهشمار میرود. برای آشنایی بیشتر با جاذبههای پیرامونی این منطقه، پیشنهاد میکنیم مقاله جاهای دیدنی لواسان را مطالعه کنید و برنامه تفریحی مناسب برای اوقات استراحت خود بچینید.
شمشک
شهر کوهستانی شمشک، در فاصله ۲۲ کیلومتری (حدود ۳۸ دقیقه رانندگی) از آبشار کلوگان قرار دارد. این منطقه با داشتن پیستهای اسکی بینالمللی و قلههای مرتفعی مانند سرکچال، یکی از قطبهای اصلی ورزشهای زمستانی و کوهنوردی در شمیرانات است.
اقامت در نزدیکی آبشار کلوگان
اگر از سایر شهرها قصد سفر به پایتخت و بازدید از جاذبههای کوهستانی آن را دارید، میتوانید برای سپری کردن شب در نزدیکی آبشار کلوگان، چند گزینه متناسب با نوع سفرتان انتخاب کنید:
کمپینگ در دشت کلوگان
برای علاقهمندان به طبیعتگردی شبانه، شبمانی در دشت کلوگان و در فضای باز مسیر آبشار، تجربهای منحصربهفرد است. البته این گزینه مستلزم همراه داشتن چادر ضدآب، کیسهخواب مناسب و تجهیزات کامل کمپینگ است.
اقامتگاههای بومگردی روستای کلوگان و حوزه اوشان – فشم – میگون
اگر بهدنبال راحتی بیشتر و امکانات کاملتر هستید، اجاره ویلا، سوئیت یا خانه بومگردی در روستای کلوگان یا مناطق همجوار، مانند اوشان، فشم و میگون بهترین انتخاب است. این اقامتگاهها فاصله بسیار کوتاهی (بین چنددقیقه تا نیمساعت) با شروع مسیر پیادهروی آبشار دارند.
اقامتگاهها و ویلاهای شهر لواسان
لواسان نیز بهعنوان یکی از نزدیکترین و محبوبترین مناطق ییلاقی همجوار، با تنوع بالایی از ویلاها و اقامتگاههای مدرن و لوکس، گزینهای عالی برای اسکان در فاصلهای کوتاه از کلوگان محسوب میشود. با اقدام به اجاره ویلا در لواسان، دسترسی بسیار آسانی به تمام روستاهای رودبار قصران خواهید داشت.
اقامت در تهران
بهدلیل فاصله نزدیک کلوگان تا پایتخت (حدود ۵۵ کیلومتر از مرکز تهران)، میتوانید این سفر را بهصورت یکروزه برنامهریزی کنید و شب را در منزل یا اقامتگاههای متنوع داخل تهران بگذرانید.
نکاتی که قبل از سفر به آبشار کلوگان بدانید
پیش از شروع سفر به آبشار کلوگان، لازم است نکات زیر را به خاطر بسپارید:
- در روزهای آخر هفته، ورود خودروهای افراد غیرساکن به داخل روستای کلوگان ممنوع است و باید ماشین را ۵۰۰ متر قبل از روستا در حاشیه جاده فشم پارک کنید؛
- کفش مناسب طبیعتگردی/کوهنوردی و لباس اضافه بههمراه داشته باشید؛ چراکه در طول مسیر حداقل چندبار باید از عرض رودخانه عبور کنید؛
- در طول مسیر یک و نیم ساعته پیادهروی تا آبشار، هیچ فروشگاه یا سرویس بهداشتی وجود ندارد. پس کلیه خوراکیها و وسایل لازم را از روستا تهیه کنید؛
- برای برداشتن آب شرب نیازی به حمل بطریهای متعدد نیست و میتوانید از چشمه پدر آب گوارا بردارید؛
- بهخاطر نیاز به عبور از رودخانه و ناهمواریهای مسیر، این پیمایش برای کودکان زیر ۶ سال و سالمندان مناسب نیست؛
- مسیر پیادهروی از میان باغها و کنار منازل بومیان عبور میکند؛ لطفاً به حریم شخصی اهالی روستا احترام بگذارید و از آسیب زدن به درختان خودداری کنید.
سخن پایانی
آبشار و دشت کلوگان یکی از زیباترین مقاصد طبیعتگردی در نزدیکی پایتخت است که با آبوهوای دلپذیر و مسیر جذاب خود، گزینهای عالی برای فرار از شلوغی شهر و تجدید روحیه بهشمار میرود. برای اینکه سفری خاطرهانگیز و بدون دغدغه داشته باشید، بهتر است پیش از حرکت، وضعیت اقامت خود را مشخص کنید. شما میتوانید با مراجعه به سایت اتاقک، لیست متنوعی از اقامتگاههای بومگردی، سوئیتها و ویلاهای کلوگان، لواسان، فشم و مناطق اطراف را بررسی و اقامتگاه دلخواهتان را بهصورت آنلاین و با خیالی آسوده رزرو کنید.
آب و هوای کلوگان در تابستان چطور است؟
در تابستان دمای کلوگان بین ۱۸ تا ۲۸ درجه سانتیگراد است و هوایی خنک و مطبوع دارد. گرچه حجم آب آبشار نسبت به بهار کمتر میشود، اما شرایط برای آبتنی در حوضچه پای آبشار بسیار مناسب است.
آبشار کلوگان در چه فصلی پرآبتر است؟
فصل بهار، بهویژه اردیبهشتماه، پرآبترین زمان آبشار کلوگان است؛ زیرا آب آن از ذوب برفهای ارتفاعات البرز تأمین میشود.
مسیر پیمایش آبشار کلوگان برای بچهها مناسب است؟
بهدلیل نیاز به عبور از رودخانه و ناهمواریهای مسیر، این پیمایش برای کودکان زیر ۶ سال مناسب نیست.
چطور میتوان بدون ماشین از تجریش تا آبشار کلوگان رسید؟
در میدان تجریش (ابتدای خیابان باهنر) سوار تاکسی یا ونهای خطی فشم شوید و در کیلومتر ۷ جاده فشم، سر ورودی روستای کلوگان پیاده شوید. از آنجا تا شروع مسیر پیادهروی، ۵۰۰ متر فاصله است.
آیا ورود ماشین به روستای کلوگان ممنوع است؟
در روزهای آخر هفته و تعطیلات، ورود خودروهای افراد غیرساکن به روستا ممنوع است و باید ماشین خود را ۵۰۰ متر قبل از روستا در کنار جاده فشم پارک کنید.
کمپینگ در کنار آبشار کلوگان امنیت دارد؟
بله! دشت کلوگان و محوطه اطراف آبشار امنیت مناسبی برای کمپینگ دارند؛ اما لازم است تمامی تجهیزات شبمانی، چادر ضدآب و لباس گرم همراه داشته باشید.
آیا میتوان از کلوگان تا روستای امامه پیاده رفت؟
بله! در امتداد رودخانه بهسمت روستای امامه، مسیری مالرو وجود دارد که پیمایش آن حدود ۲ ساعت زمان میبرد و شیب آن صعودی است.
