خانه موزه استاد معین در خیابان پیروزی تهران، یکی از بناهای فرهنگی شرق پایتخت است که خانه تاریخی و محل زندگی دکتر محمد معین و استاد امیر جاهد بوده و امروزه به موزه و آموزشگاه موسیقی تبدیل شده است. فضای این عمارت، علاوه‌بر آثار و یادگارهای این دو استاد، به‌دلیل استفاده در سریال «شهرزاد» نیز برای بسیاری از بازدیدکنندگان جذاب است. در این مقاله با آدرس، مسیرهای دسترسی، ساعت بازدید و بخش‌های دیدنی این مجموعه بیشتر آشنا خواهیم شد.
خانه استاد معین کجاست و چطور به آن برسیم؟
موزه استاد معین مجموعه‌ای فرهنگی است که از شنبه تا پنجشنبه، ساعت ۸ تا ۱۹، پذیرای بازدیدکنندگان است. برای دسترسی و بازدید از خانه موزه معین در شرق تهران، می‌توانید از روش‌های زیر استفاده کنید:
| روش دسترسی | مسیر پیشنهادی | فاصله تا خانه‌موزه |
| مترو | خط ۴ مترو، ایستگاه ابن‌سینا | حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه پیاده |
| اتوبوس BRT | خط ۹، ایستگاه درودیان | پیاده‌روی طولانی تا خانه موزه |
| خودروی شخصی | بزرگراه امام علی → خیابان پیروزی | از پارکینگ عمومی چهارصد دستگاه یا پارکینگ مجاور کتابخانه استاد معین استفاده کنید (توجه داشته باشید محدوده خانه موزه در طرح ترافیک قرار دارد) |
ساعت بازدید و هزینه ورود خانه موزه استاد معین
ورود به خانه استاد و بازدید از بخش‌های تاریخی آن کاملاً رایگان است. به‌همین دلیل، نیازی به پرداخت هزینه بلیت برای بزرگسالان، کودکان یا دانشجویان وجود ندارد؛ اما شرکت در دوره‌های آموزشگاه موسیقی و خوشنویسی، شامل پرداخت شهریه مجزا می‌شود که باید با تماس تلفنی استعلام بگیرید.
- ساعت کاری: شنبه تا پنجشنبه ساعت ۸ تا ۱۹؛
- روزهای تعطیل: جمعه و تعطیلات رسمی؛
- تماس: ۰۲۱۳۳۷۸۳۰۰۵.
بازدید از خانه معین چقدر هزینه دارد؟
برای تماشای فضای تاریخی و بخش موزه‌ای خانه استاد معین نیازی به خرید بلیت ندارید و ورود رایگان است.
آدرس خانه‌موزه استاد معین
استان تهران، شهرستان تهران، خیابان پیروزی، میدان چهارصددستگاه، انتهای خیابان بایزید بسطامی
دکتر محمد معین و استاد امیر جاهد
دکتر محمد معین (۱۲۹۷ تا ۱۳۵۰) از چهره‌های تأثیرگذار در پژوهش‌های زبان و ادبیات فارسی بود. نام او بیش از همه با تألیف «فرهنگ فارسی معین» گره خورده است؛ اثری مرجع که برای شناخت واژگان و مفاهیم زبان فارسی تدوین شد. او از شاگردان و همکاران علمی علامه علی‌اکبر دهخدا در پروژه بزرگ لغت‌نامه دهخدا بود و پس از درگذشت دهخدا، ادامه مسیر علمی این مجموعه را دنبال کرد.
استاد امیر جاهد نیز (۱۲۷۵ تا ۱۳۵۶) شاعر، روزنامه‌نگار و از چهره‌های شناخته‌شده موسیقی ایران بود که با سرودن شعر و ساخت تصنیف‌های ماندگار، جایگاه ویژه‌ای در موسیقی سنتی به دست آورد. او پدر همسر دکتر محمد معین بود و خانه این دو استاد در کنار یکدیگر قرار داشت. در سال ۱۳۸۱، این دو خانه با هدف حفظ میراث فرهنگی و معرفی آثار این دو شخصیت، خریداری، مرمت و به یک مجموعه فرهنگی واحد تبدیل شدند.
تاریخچه و ثبت ملی خانه‌موزه
خانه‌موزه استاد معین و امیر جاهد در دهه ۳۰ شمسی ساخته شد و سال‌ها محل زندگی این دو چهره فرهنگی بود. این بنا در سال ۱۳۸۱ توسط شهرداری تهران خریداری شد و پس از انجام عملیات مرمت که حدود دو سال به طول انجامید، در سال ۱۳۸۳ به‌عنوان مجموعه‌ای فرهنگی افتتاح شد. این عمارت که در لیست خانه های تاریخی تهران جای دارد، در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید و به‌عنوان یکی از بناهای فرهنگی شهر تهران مورد توجه قرار گرفت.
معماری خانه استاد معین
خانه استاد معین با مساحت ۸۸۰ مترمربع، شامل دو طبقه و یک زیرزمین است. این مجموعه از دو بخش مجزا تشکیل شده است؛ خانه استاد جاهد که در دوره پهلوی اول و خانه دکتر معین که در دوره پهلوی دوم ساخته شد. در حیاط این خانه تاریخی، حوض آبی‌رنگ و درختان تنومند کهنسال به چشم می‌خورند. پس از ادغام دو بنا، امروزه تنها یک چهارچوب قدیمی در معماری داخلی، فضای این دو خانه را از یکدیگر تفکیک می‌کند.
چه چیزی در خانه‌موزه استاد معین می‌بینید؟
خانه استاد معین و امیر جاهد، مجموعه‌ای از یادگارهای مرتبط با ادبیات، پژوهش و موسیقی معاصر ایران را در خود جای داده است. در بخش موزه، فضای کار دکتر محمد معین بازسازی شده و می‌توانید با بخشی از کتاب‌ها، اسناد، دست‌نوشته‌ها و وسایل شخصی این استاد زبان و ادبیات فارسی آشنا شوید. از مهم‌ترین بخش‌ها و آثار قابل مشاهده در این خانه‌موزه، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
- اتاق کار دکتر محمد معین: این اتاق با حفظ بخشی از فضای کاری استاد، شامل میز کار، کتاب‌ها، اسناد، دست‌نوشته‌ها و برخی وسایل مرتبط با فعالیت‌های علمی اوست.
- اسناد و دست‌نوشته‌های ادبی: در بخش‌های مختلف مجموعه، مدارکی از فعالیت‌های پژوهشی دکتر معین و ارتباط او با جریان‌های مهم ادبی دوره معاصر به نمایش گذاشته شده است.
- وصیت‌نامه نیما یوشیج: یکی از اسناد ارزشمند این خانه‌موزه، وصیت‌نامه نیما یوشیج است که اهمیت آن به ارتباط علمی و ادبی میان نیما و دکتر معین بازمی‌گردد.
- تمبر محمدرضا شجریان: یکی دیگر از آثار ارزشمند و دیدنی این مجموعه، تمبر یادبود استاد محمدرضا شجریان (معروف به تمبر هزاردستان به چمن) است. این اثر تاریخی به پاس جایگاه هنری این استاد بزرگ آواز و موسیقی اصیل ایرانی در بخش موزه نگهداری می‌شود.
- یادگارهای مرتبط با امیر جاهد: بخشی از مجموعه، به معرفی این شاعر و تصنیف‌ساز اختصاص دارد و آثاری مرتبط با فعالیت‌های او در حوزه موسیقی و شعر نگهداری می‌شود.
- کلاس‌های آموزشی هنری: برگزاری دوره‌های آموزش موسیقی ایرانی و جهانی، ساز و آواز، خوشنویسی، داستان‌نویسی و برخی دوره‌های هنری از فعالیت‌های این مجموعه است.
اقامتگاه‌های تهران
- برگزاری نشست‌ها و رویدادهای فرهنگی: این خانه‌موزه میزبان برنامه‌های ادبی، هنری، بزرگداشت چهره‌های فرهنگی و رویدادهای مرتبط با موسیقی بوده است.
- جشنواره موسیقی امیر جاهد: این مجموعه در برگزاری جشنواره موسیقی امیر جاهد و حمایت از اجراها و استعدادهای حوزه موسیقی نقش داشته است.
- فعالیت‌های خوشنویسی: خانه‌موزه استاد معین به‌عنوان یکی از محل‌های برگزاری برنامه‌ها و فعالیت‌های مرتبط با خوشنویسی نیز مورد استفاده قرار گرفته است.
- فضای آموزشی موسیقی: برخی اتاق‌های مجموعه برای آموزش و تمرین موسیقی مورد استفاده قرار می‌گیرند و همین موضوع باعث شده این خانه علاوه‌بر موزه، کارکرد یک مرکز هنری فعال را هم داشته باشد.
آموزشگاه موسیقی استاد معین
یکی دیگر از بخش‌های فعال خانه معین تهران، آموزشگاه موسیقی است که در کنار فعالیت‌های دیگر این مجموعه، دوره‌های آموزشی برگزار می‌کند. سازهایی مانند سنتور، سه‌تار، تنبور و پیانو در این مکان تدریس و کلاس‌های تخصصی سلفژ و آواز نیز برای علاقه‌مندان برگزار می‌شوند.
این بخش با هدف حفظ و آموزش موسیقی ایرانی و ایجاد فضایی برای فعالیت هنرجویان در مجموعه فعالیت دارد. برای اطلاع از شرایط ثبت‌نام، زمان‌بندی کلاس‌ها و جزئیات دوره‌ها، بهتر است پیش از مراجعه با مجموعه هماهنگ کنید.
اگر شهرزاد را دیده‌اید، این بخش را از دست ندهید
حیاط، حوض و بخش‌هایی از فضای داخلی خانه در سریال شهرزاد دیده شده‌اند. هنگام بازدید می‌توانید بعضی از فضاهایی را که در قاب سریال دیده‌اید، از نزدیک ببینید…
خانه موزه استاد معین؛ لوکیشن سریال شهرزاد و سرزمین کهن
این عمارت برای علاقه‌مندان سینما و تلویزیون نیز شناخته‌شده است؛ چراکه در سریال «شهرزاد» به‌عنوان خانه شخصیت‌های قباد و شهرزاد مورد استفاده قرار گرفت و بخش‌هایی از فضای داخلی و بیرونی آن در سکانس‌های مختلف این مجموعه دیده شد.
در این سریال، تنها نمای بیرونی خانه مورد استفاده قرار نگرفت؛ بلکه بخش‌هایی مانند حیاط با حوض و فضای معماری داخلی خانه نیز در قاب تصویر قرار گرفتند و به شکل‌گیری فضای داستان کمک کردند. ترکیب معماری سنتی، اتاق‌های مرتبط با فضای زندگی دکتر معین و جزئیات قدیمی بنا، باعث شد این خانه به یکی از لوکیشن‌های قابل توجه سریال تبدیل شود. بنابراین اگر قصد سفر به تهران را دارید و علاقه‌مندید از لوکیشن‌های خاطره‌انگیز سینمایی و تلویزیونی بازدید کنید، تماشای این خانه جذابیت دوچندانی برایتان خواهد داشت.
علاوه‌بر «شهرزاد»، این خانه در تولیدات دیگری مانند «سرزمین کهن» به کارگردانی کمال تبریزی، «۲۱ روز بعد»، «دنگ و فنگ روزگار» و «اکسیدان» نیز به‌عنوان یکی از محل‌های فیلم‌برداری مورد استفاده قرار گرفته است.
جاهای دیدنی اطراف خانه معین تهران
برای برنامه‌ریزی یک تهران‌گردی کوتاه، موزه نیروی هوایی و بوستان پیروزی گزینه‌های مناسبی هستند؛ اگر هم برای یک برنامه نیم‌روزه وقت دارید، می‌توانید از باغ‌موزه قصر و موزه رضا عباسی که در لیست بهترین موزه های تهران قرار دارند، دیدن کنید.
برای ادامه سفر
موزه نیروی هوایی (با فاصله حدود ۳ کیلومتر)
موزه نیروی هوایی در محدوده دوشان‌تپه و منطقه نیروی هوایی قرار دارد. برای رسیدن به این مجموعه، می‌توانید از مسیر خیابان پیروزی به سمت محدوده نیروی هوایی حرکت کنید. این موزه برای علاقه‌مندان به تاریخ هوانوردی و آشنایی با تجهیزات و هواپیماهای نظامی، یکی از جاذبه‌های متفاوت شرق تهران به‌شمار می‌رود.
بوستان پیروزی (با فاصله حدود ۳ تا ۴ کیلومتر)
بوستان پیروزی در محدوده خیابان پیروزی و منطقه نیروی هوایی قرار دارد و یکی از فضاهای سبز نزدیک به خانه‌موزه استاد معین است. این بوستان که در لیست مراکز تفریحی تهران جای دارد، می‌تواند گزینه‌ای مناسب برای استراحت، پیاده‌روی کوتاه یا گذراندن بخشی از زمان پس از بازدید از خانه‌موزه باشد.
باغ‌موزه قصر (با فاصله حدود ۴ تا ۵ کیلومتر)
باغ موزه قصر در محدوده میدان پلیس قرار دارد و یکی از مجموعه‌های تاریخی است. این مکان با نمایش بخش‌هایی از تاریخ معاصر شهر تهران، برای علاقه‌مندان به بناهای تاریخی و موزه‌های موضوعی جذاب است. با توجه به فاصله آن از خانه‌موزه، بهتر است بازدید از این مجموعه را در یک برنامه نیم‌روزه انجام دهید. البته بهتر است پیش از بازدید، اطلاعات خود را درباره باغ موزه قصر بیشتر کنید تا با فراز و نشیب بوستانی که از قصر شاه به زندان و موزه تبدیل شد، بیشتر آشنا شوید.
موزه رضا عباسی (با فاصله حدود ۶ تا ۷ کیلومتر)
موزه رضا عباسی در خیابان شریعتی، محدوده سیدخندان قرار دارد و یکی از موزه‌های مهم هنر و تاریخ ایران است. مجموعه آثار این موزه، شامل آثار پیش از اسلام، دوره اسلامی، نگارگری، خوشنویسی و هنرهای تزیینی است. این موزه نسبت به جاذبه‌های دیگر فاصله بیشتری دارد، اما اگر به هنر ایرانی علاقه‌مند هستید، می‌تواند مقصد مناسبی در ادامه مسیر باشد. البته بهتر است با مطالعه درباره موزه رضا عباسی، ساعت بازدید از موزه را بخوانید تا برای بازدید از این مکان تاریخی راحت‌تر برنامه‌تان را بچینید.
سخن پایانی
بازدید از خانه موزه استاد معین، تلفیقی از تماشای معماری دوره پهلوی و مرور تاریخ ادبیات و موسیقی ایران است. این مجموعه تاریخی با ارائه همزمان اشیاء موزه‌ای، کلاس‌های فعال موسیقی و فضای آشنای سریال شهرزاد، مقصدی کامل برای گردشگران فرهنگی پایتخت است
اگر برای گشت‌گذار به تهران سفر می‌کنید، می‌توانید برای برنامه‌ریزی سفر و اجاره اقامتگاه در تهران از خدمات اتاقک استفاده کنید و با رزرو محل اقامت مناسب، فرصت کافی برای بازدید از این عمارت تاریخی و سایر جاذبه‌های محله پیروزی را داشته باشید.
چطور به خانه استاد معین برسیم؟
برای دسترسی آسان به این مکان، می‌توانید از ایستگاه متروی ابن‌سینا یا ایستگاه اتوبوس درودیان استفاده کنید.
ساعت کاری خانه موزه استاد معین چگونه است؟
ساعت کاری خانه موزه استاد معین از شنبه تا پنجشنبه در ساعت ۸ تا ۱۹ فعال است. شما می‌توانید در این بازه زمانی از موزه و بخش‌های مختلف عمارت دیدن کنید.
شماره تلفن خانه موزه استاد معین چیست؟
برای هماهنگی بازدیدهای گروهی و کسب اطلاعات مجموعه، می‌توانید با شماره ۰۲۱۳۳۷۸۳۰۰۵ تماس بگیرید. همچنین می‌توانید شرایط ثبت‌نام و هزینه دوره‌های آموزشگاه موسیقی را از طریق همین شماره پیگیری کنید.
آموزشگاه موسیقی استاد معین چه رشته‌هایی تدریس می‌کند؟
آموزشگاه موسیقی استاد معین، دوره‌های متنوعی برای سازهای سنتی و کلاسیک برگزار می‌کند. رشته‌های اصلی این مرکز، شامل آموزش تنبور، سه‌تار، سنتور و پیانو است. دوره‌های تخصصی سلفژ و آواز نیز برای علاقه‌مندان به‌صورت حرفه‌ای در این مجموعه تدریس می‌شود.
خانه استاد معین، لوکیشن کدام سریال‌هاست؟
این خانه تاریخی لوکیشن اصلی خانه مشترک قباد و شهرزاد در سریال محبوب «شهرزاد» بوده است. حیاط زیبا و حوض آبی‌رنگ این عمارت بارها در صحنه‌های این سریال نمایش داده شد. علاوه‌بر این، فیلم‌برداری بخش‌هایی از سریال «سرزمین کهن» و فیلم سینمایی «بیست و یک روز» نیز در اینجا انجام شده است.
هزینه ورودی خانه موزه معین چقدر است؟
ورود به خانه استاد معین کاملاً رایگان است؛ اما شرکت در کلاس‌ها و استفاده از خدمات آموزشگاه موسیقی نیازمند پرداخت شهریه است.
